© Pari-daeza

Kruiden: Vanilla planifolia (Vanille)

Algemeen

De   vanille-orchidee      is   een   tot   15   m   lange   klimplant   met   vingerdikke,   vlezige   stengels   en   witte,   tot   ranken   omgevormde   luchtwortels   afkomstig   uit      Midden Amerika.   De   bloemen groeien   in   korte,   schermvormige   trossen.   De   vruchten   (die   botanisch   gezien   bessen   zijn)   zijn   hangend,   staafvormig   en   10   cm   lang   en   1   cm   dik.   Ze   rijpen   naar   geel   en   bevatten tienduizenden zeer kleine, zwarte zaden.       Door David Monniaux - Eigen werk, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=294066   -     Publiek domein, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=236915   -         

Opkweken

De   plant   ontwikkelt   ranken   die   wel   10mtr   lang   worden   en   langs   een   pergola   of   draad   moeten   worden   geleid.   Hoe   warmer   de   standplaats,   des   te   beter   groeit   de   plant.   De   plant dan   behandelen   als   kuipplant   met   wat   meer   water   en   warmte,   niet   onder   de   10C.   Een   mengsel   van   boomschors   (den   –   Pinus   maritima),   veenmos   (sphagnum),   puimsteen   of perlite        is    te    verkiezen    boven    gewone    potgrond    daar    deze    bij    te    veel    vocht    wortelrot    kan    veroorzaken.    In    de    handel    worden    dergelijke    grondmengsels    aangeboden.      Plantenvoedsel   met   een   meststofgehalte   van   20-20-20   speciaal   voor   orchideeën   aangemaakt   kan   in   vloeibare   vorm   in   tuincentra   aangeschaft   worden.   Eind   de   lente   of   begin   van   de zomer (groeiseizoen) regelmatig (om de 3 weken) bemesten, tijdens de wintermaanden of wanneer de planten in rust zijn minder. Heeft   het   liefst   een   lichte   standplaats,   maar   wel   in   de   halfschaduw.   Geen   direct   zonlicht.   De   plant   doet   het   het      beste   in   een   warme,vochtige   atmosfeer.   Nachttemperatuur   van   15 tot 18 graden en dagtemperatuur van 21 tot 29 graden. Luchtvochtigheid 40 tot 60 %. Zorg voor minstens 4 uur per dag vol zonlicht. Plant dient goed gesteund te worden Vermeerderen kan door stengelstek. Aan elke stengelstek moeten drie tot vier bladknoppen zitten. Zet de stek in hetzelfde mengsel/substraat.

Oogsten

Vanille   is   na   saffraan   het   duurste   specerij   ter   wereld.   Dat   is   te   verklaren   omdat   in   de   teeltgebieden   buiten   Mexico   de   natuurlijke   bestuivers   (gespecialiseerde   bijen)   ontbreken, waardoor   elke   bloem   met   de   hand   moet   worden   bestoven.   Daarbij   komt,   dat   van   de   tros   maar   één   bloem   per   nacht   open   gaat.   Het   duurt   vijf   tot   acht   maanden   voordat   men   de halfrijpe   vruchten   kan   oogsten.   Na   een   paar   koude   nachten   kan   de   hele   oogst   al   mislukken.   De   geoogste   vruchten   worden   kort   verhit   en   daarna   gedurende   drie   tot   zes   maanden elke   dag   eerst   in   de   zon   gelegd,   waarna   ze   in   wollen   dekens   worden   verpakt   en   aan   een   fermentatieproces   worden   blootgesteld.   's   Nachts   worden   de   vruchten   in   luchtdichte vaten bewaard om het kostbare aroma te behouden.       By Ekrem Canli - Own work, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=45350690   -   By Ekrem Canli - Own work, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=45350674   -   By H. Zell - Own work, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=8747299   -  

Gebruik

Het   aroma   van   vanille   in   room,   cake   en   andere   levensmiddelen   kan   worden   verkregen   door   wat   synthetische   vanille   toe   te   voegen   of   door   vanillepeulen   mee   te   koken.   Een sterker   aroma   kan   worden   bereikt   door   de   peulen   overlangs   open   te   snijden,   waardoor   het   zeer   smaakvolle   merg   vrijkomt   uit   het   binnenste   van   de   peulen.   Kwaliteitsvanille   heeft een sterk smakend/geurend aroma, maar aan levensmiddelen wordt meestal synthetische vanilline of vanille van mindere kwaliteit toegevoegd, omdat dit veel goedkoper is.
PARI-DAEZA De Verborgen Tuinen van Dick en Jeannette Vonhof
Pari-daeza
De Verborgen Tuinen van Dick en Jeannette Vonhof

© Pari-daeza

Kruiden: Vanilla planifolia (Vanille)

Algemeen

De    vanille-orchidee        is    een    tot    15    m    lange    klimplant    met vingerdikke,   vlezige   stengels   en   witte,   tot   ranken   omgevormde luchtwortels   afkomstig   uit      Midden   Amerika.   De   bloemen   groeien in    korte,    schermvormige    trossen.    De    vruchten    (die    botanisch gezien   bessen   zijn)   zijn   hangend,   staafvormig   en   10   cm   lang   en   1 cm   dik.   Ze   rijpen   naar   geel   en   bevatten   tienduizenden   zeer   kleine, zwarte zaden.       Door David Monniaux - Eigen werk, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=294066   -     Publiek domein, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=236915   -         

Opkweken

De   plant   ontwikkelt   ranken   die   wel   10mtr   lang   worden   en   langs een    pergola    of    draad    moeten    worden    geleid.    Hoe    warmer    de standplaats,   des   te   beter   groeit   de   plant.   De   plant   dan   behandelen als   kuipplant   met   wat   meer   water   en   warmte,   niet   onder   de   10C. Een   mengsel   van   boomschors   (den   –   Pinus   maritima),   veenmos (sphagnum),   puimsteen   of   perlite      is   te   verkiezen   boven   gewone potgrond   daar   deze   bij   te   veel   vocht   wortelrot   kan   veroorzaken.   In de      handel      worden      dergelijke      grondmengsels      aangeboden.        Plantenvoedsel   met   een   meststofgehalte   van   20-20-20   speciaal   voor orchideeën    aangemaakt    kan    in    vloeibare    vorm    in    tuincentra aangeschaft    worden.    Eind    de    lente    of    begin    van    de    zomer (groeiseizoen)   regelmatig   (om   de   3   weken)   bemesten,   tijdens   de wintermaanden of wanneer de planten in rust zijn minder. Heeft   het   liefst   een   lichte   standplaats,   maar   wel   in   de   halfschaduw. Geen    direct    zonlicht.    De    plant    doet    het    het        beste    in    een warme,vochtige     atmosfeer.     Nachttemperatuur     van     15     tot     18 graden   en   dagtemperatuur   van   21   tot   29   graden.   Luchtvochtigheid 40   tot   60   %.   Zorg   voor   minstens   4   uur   per   dag   vol   zonlicht.   Plant dient goed gesteund te worden Vermeerderen   kan   door   stengelstek.   Aan   elke   stengelstek   moeten drie     tot     vier     bladknoppen     zitten.     Zet     de     stek     in     hetzelfde mengsel/substraat.

Oogsten

Vanille   is   na   saffraan   het   duurste   specerij   ter   wereld.   Dat   is   te verklaren   omdat   in   de   teeltgebieden   buiten   Mexico   de   natuurlijke bestuivers     (gespecialiseerde     bijen)     ontbreken,     waardoor     elke bloem   met   de   hand   moet   worden   bestoven.   Daarbij   komt,   dat   van de   tros   maar   één   bloem   per   nacht   open   gaat.   Het   duurt   vijf   tot   acht maanden   voordat   men   de   halfrijpe   vruchten   kan   oogsten.   Na   een paar   koude   nachten   kan   de   hele   oogst   al   mislukken.   De   geoogste vruchten   worden   kort   verhit   en   daarna   gedurende   drie   tot   zes maanden   elke   dag   eerst   in   de   zon   gelegd,   waarna   ze   in   wollen dekens    worden    verpakt    en    aan    een    fermentatieproces    worden blootgesteld.   's   Nachts   worden   de   vruchten   in   luchtdichte   vaten bewaard om het kostbare aroma te behouden.       By Ekrem Canli - Own work, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=45350690   -   By Ekrem Canli - Own work, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=45350674   -   By H. Zell - Own work, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=8747299   -  

Gebruik

Het   aroma   van   vanille   in   room,   cake   en   andere   levensmiddelen kan   worden   verkregen   door   wat   synthetische   vanille   toe   te   voegen of    door    vanillepeulen    mee    te    koken.    Een    sterker    aroma    kan worden     bereikt     door     de     peulen     overlangs     open     te     snijden, waardoor   het   zeer   smaakvolle   merg   vrijkomt   uit   het   binnenste   van de    peulen.    Kwaliteitsvanille    heeft    een    sterk    smakend/geurend aroma,    maar    aan    levensmiddelen    wordt    meestal    synthetische vanilline   of   vanille   van   mindere   kwaliteit   toegevoegd,   omdat   dit veel goedkoper is.
Homepage Planten Tuinwerk
Planten en tuinwerk Planten en tuinwerk